Een wetgever uit de Amerikaanse staat New York heeft een opmerkelijk voorstel gedaan om de gevolgen van kunstmatige intelligentie (AI) op de arbeidsmarkt aan te pakken. Het plan draait om directe betalingen aan Amerikaanse burgers, maar het gaat pas in werking als AI de werkgelegenheid op grote schaal aantast.

Verzekeringspolis tegen AI

Alex Bores, die ook campagne voert voor een zetel in het Amerikaanse Congres, presenteerde gisteren het zogenoemde “AI Dividend” plan. Het programma moet Amerikanen financieel beschermen als automatisering hun baan kost. Bores omschrijft het niet als een straf voor innovatie, maar als een verzekeringspolis.

Het fonds zou gevuld worden via een belasting op het gebruik van AI, aandelenbelangen in toonaangevende AI-bedrijven en hervorming van de belastingregels rondom arbeid en kapitaal. Een deel van de opbrengsten gaat ook naar omscholingsprogramma’s en toezicht op AI.

Hoe hoog de uitkeringen zouden zijn of hoe vaak ze worden uitgekeerd is nog niet duidelijk.

AI kost duizenden banen per maand

De urgentie van het voorstel is niet uit de lucht gegrepen. Volgens een recent rapport van Goldman Sachs zijn de afgelopen twaalf maanden zo’n 16.000 banen per maand verloren gegaan door de opkomst van AI. Grote techbedrijven als Amazon, Meta en Microsoft hebben al duizenden werknemers ontslagen, mede door besparingen dankzij AI.

Bores is niet de enige die waarschuwt. Topmensen uit de techwereld, waaronder de CEO’s van OpenAI, Anthropic, Microsoft en Tesla, spreken zich openlijk uit over de gevolgen van AI voor de werkgelegenheid. 

Dario Amodei van Anthropic zei vorig jaar in een interview met CNN: “Wat opvalt aan deze AI-golf is dat hij groter is, breder reikt en sneller beweegt dan alles wat er eerder was. Vergeleken met eerdere technologische veranderingen maak ik me wat meer zorgen over de impact op de arbeidsmarkt, simpelweg omdat het zo snel gaat.”

Morgan Stanley: zorgen mogelijk overdreven

Toch klinken er ook andere geluiden. Zakenbank Morgan Stanley concludeerde op 14 april dat het effect op de arbeidsmarkt vooralsnog beperkt is. Historisch gezien leidt nieuwe technologie er op den duur juist toe dat de werkgelegenheid groeit, al erkent de bank dat AI mogelijk een uitzondering vormt op die regel.