Twee lege supertankers hebben zondag op het laatste moment rechtsomkeert gemaakt bij de Straat van Hormuz, precies op het moment dat de vredesgesprekken tussen de VS en Iran in Islamabad mislukten. Een derde tanker wist wel door te varen.

Drie tankers naderden, twee draaiden om

Drie zogeheten VLCC’s, de grootste olietankers ter wereld, naderden zaterdagnacht de Straat van Hormuz vanuit de Golf van Oman. Geen van de schepen had directe banden met Iran. Zondagochtend bereikten ze het Iraanse eiland Larak, dat fungeert als controlepunt voor de doorgang.

Daar draaiden twee van de drie tankers om. De Agios Fanourios I, beheerd door het Griekse Eastern Mediterranean Maritime en onderweg naar Irak, keerde terug. Hetzelfde gold voor de Shalamar, een Pakistaans gevlagd schip met bestemming Das Island in de Verenigde Arabische Emiraten. Opvallend is dat beide landen eerder toestemming hadden gekregen van Iran om de zeestraat te passeren.

De derde tanker, de Mombasa B, zette de route wel voort via de door Iran goedgekeurde corridor tussen de eilanden Larak en Qeshm. Het schip gaf daarbij geen duidelijke eindbestemming door.

Timing valt samen met mislukking gesprekken

De exacte reden voor de draai is niet bevestigd. Maar de timing is opvallend. De twee tankers keerden om precies toen vicepresident Vance in Islamabad bekendmaakte dat de VS en Iran geen akkoord hadden bereikt. Het is aannemelijk dat de kapitein of rederijen besloten het risico niet te nemen nu de diplomatieke situatie verslechterde.

Scheepvaart blijft afhankelijk van diplomatie

De Straat van Hormuz staat sinds het begin van de oorlog op 28 februari feitelijk onder controle van Iran. Alleen schepen met Iraanse banden of expliciete toestemming krijgen doorgang. Zaterdag wisten nog twee Chinese supertankers en een Grieks schip, beladen met olie, de Golf te verlaten.

Maar voor een normale stroom zijn ook lege tankers nodig die de Golf binnenvaren om nieuwe ladingen op te halen. Zonder die instroom komt de olie-export verder onder druk te staan, zelfs als beladen schepen wel mogen vertrekken.

De mislukte gesprekken in Islamabad vergroten de onzekerheid. Het staakt-het-vuren geldt nog, maar zonder verlenging neemt de spanning snel toe. Voor rederijen, verzekeraars en bemanningen blijft elke doorvaart een nieuwe afweging. Zondag kozen twee van de drie tankers ervoor om om te keren.