De meeste jurisdicties classificeren crypto als vermogen of eigendom en dat betekent dat je belasting verschuldigd bent. In de Verenigde Staten blijkt meer dan de helft van alle crypto-investeerders niet te snappen wanneer ze belasting moeten betalen over hun digitale munten. De verwarring zit dieper dan je zou verwachten en kan investeerders flink in de portemonnee raken.

Slechts de helft weet wanneer de fiscus aanbelt

Dat blijkt uit een grootschalig onderzoek van cryptobeurs Coinbase en belastingplatform CoinTracker. In het 2026 Crypto Tax Readiness Report zijn de resultaten gedeeld. 

Eind vorig jaar zijn 3.000 Amerikaanse Coinbase-gebruikers ondervraagd en slechts 49 procent wist dat crypto belastbaar is zodra het verkocht wordt. 

De meeste landen werken overigens met dit systeem, wat ook wel vermogenswinstbelasting wordt genoemd. Nederland is een van de uitzonderingen waar de Belastingdienst momenteel rekent met een fictief rendement. Vanaf 2028 wordt er belasting geheven over de papieren winsten, wat tot veel kritiek leidt, maar uiteindelijk wil het Kabinet ook belasting heffen over gerealiseerde winsten.

De zogenoemde cost basis blijkt een ander pijnpunt bij Amerikanen, oftewel de oorspronkelijke aankoopprijs van een cryptomunt. Die heb je nodig om je winst of verlies correct te berekenen bij de belastingaangifte. Slechts 35 procent van de ondervraagden geeft aan ooit hun cost basis te hebben aangepast.

Dat is een probleem, want de gemiddelde gebruiker heeft 2,5 platformen of wallets en 83 procent beheert een eigen wallet. Wie crypto koopt op de ene exchange, overzet naar een eigen wallet en verkoopt op een ander platform, verliest het spoor. De aankoopprijs reist namelijk niet mee. Coinbase zegt dat meer dan 60 procent van zijn klanten daardoor onvolledige gegevens heeft.

Nieuwe belastingregels maken het niet makkelijker

In de VS moeten cryptobeurzen voortaan zogenoemde 1099-DA-formulieren versturen, vergelijkbaar met de formulieren die aandelenbeurzen al jarenlang gebruiken. Coinbase verwacht meer dan vier miljoen van deze formulieren te versturen aan klanten met minder dan 600 dollar aan opbrengsten.

Alledaagse handelingen zoals betalingen met stablecoins en transactiekosten op het Ethereum-netwerk gelden technisch gezien als belastbare momenten. Volgens Coinbase levert dat nauwelijks belastinginkomsten op, maar legt het wel een enorme last op gewone gebruikers. De cryptobeurs noemt het zelfs “een directe bedreiging voor de adoptie en innovatie” die nieuwe wetgeving juist wil stimuleren.

Als zij het kunnen, kan de industrie het ook

Matt Price, onderzoeksdirecteur bij blockchain-analysebureau Elliptic en voormalig IRS-agent, ziet juist een lichtpuntje. De standaardisering maakt het voor de belastingdienst mogelijk om gerichter te handhaven in plaats van brede, handmatige onderzoeken te draaien.

Price weet uit eigen ervaring hoe ingewikkeld het is. Bij zijn vorige werkgever Binance werd hij deels in crypto uitbetaald. “Hoe geef je dat überhaupt aan? Ik had niet eens een 1099-formulier, dus ik moest al mijn eigen boekhouding doen om correcte belastingaangifte te doen,” zei hij.

Dat het ingewikkelder is dan bij aandelen, erkent hij. Maar volgens Price zijn er vergelijkbare uitdagingen in de traditionele beleggingswereld. “Als zij het kunnen uitvogelen, denk ik dat de industrie dat waarschijnlijk ook kan.”