De stijgende rentes op obligatiemarkten zorgen wereldwijd voor druk op aandelen. Toch blijft een echte beurscrash voorlopig uit. Volgens Jurrien Timmer, directeur macro bij Fidelity Investments, komt dat vooral door één belangrijke factor: bedrijven blijven nog altijd sterke winstgroei laten zien.

Dat is cruciaal, want aandelenkoersen worden niet alleen bepaald door winsten, maar ook door waarderingen. En juist daar begint het nu te schuren.

Wereldwijde reset, niet alleen een Amerikaans probleem

Het is verleidelijk om de stijging van rentes volledig als een Amerikaans verhaal te zien. Bijvoorbeeld door te wijzen op minder petrodollars die terugvloeien naar Amerikaanse staatsobligaties.

Maar volgens deze analyse van Timmer is dat te simpel. De rente loopt namelijk niet alleen in de Verenigde Staten op, maar wereldwijd. Daarom is hier sprake van een bredere reset van financiële markten, vergelijkbaar met wat we in 2022 zagen.

Zo’n reset heeft grote gevolgen voor aandelen, omdat hogere rentes meestal leiden tot lagere waarderingen.

Waarom aandelen nog niet harder zijn gedaald

Tot nu toe valt de schade op de aandelenmarkt nog relatief mee. De S&P 500 staat ongeveer 7,6 procent lager, terwijl de koers-winstverhouding al met 20 procent is gedaald.

Dat lijkt tegenstrijdig, maar is het niet.

De verklaring is dat de winsten van bedrijven momenteel nog stevig doorgroeien. Als dat niet zo was, zouden aandelenkoersen waarschijnlijk veel harder zijn weggezakt.

De logica werkt als volgt:

• Hogere rentes drukken de waardering: beleggers willen minder betalen voor dezelfde winst als obligaties meer rendement opleveren.
• Sterke winstgroei vangt een deel van die klap op: als bedrijven meer verdienen, kan dat een lagere waardering deels compenseren.
• Daardoor ontstaat geen volledige crash: de markt corrigeert dan vooral via lagere koers-winstverhoudingen, niet per se via instortende winsten.

Maar het gevaar is nog niet weg

Juist daar zit ook het risico. Als deze wereldwijde reset doorzet, kan er alsnog een soort echo van 2022 ontstaan. In zo’n scenario blijven bedrijfswinsten misschien nog wel groeien, maar dalen aandelen toch verder doordat waarderingen verder onder druk komen.

Dat is pijnlijk op korte termijn, maar niet per se ongezond. Een markt die minder afhankelijk wordt van steeds hogere multiples en meer drijft op echte winstgroei en dividend, krijgt op langere termijn juist een stevigere basis.

Mocht er echter alsnog een crash komen bij de S&P 500, dan zal waarschijnlijk ook Bitcoin dat flink voelen.